Beeld Romeinse wolvin veel jonger dan gedacht

Het beroemde Romeinse standbeeld van de wolvin die Romulus en Remus zoogt en te bewonderen is in de Capitolijnse musea, stamt volgens recente bevindingen van een kunsthistorica uit de Middeleeuwen. Tot dusver werd aangenomen dat het beeld uit de Oudheid dateert, mogelijk zelfs uit de Etruskische periode (5de eeuw voor Christus). Het bronzen standbeeld is echter gegoten met een techniek die pas in de Middeleeuwen is ontwikkeld, aldus historica Anna Maria Carruba. Ze kwam tot die vaststelling tijdens de jongste restauratie van het Romeinse symbool bij uitstek.

De zogenaamde Capitolijnse wolvin (de xe2x80x98Lupaxe2x80x99 in het Italiaans), symbool van de stad Rome en van zijn legendarische oorsprong, is altijd beschouwd als xc3xa9xc3xa9n van de belangrijkste kunstwerken uit de Oudheid. Het figureert in de handboeken voor kunstgeschiedenis als een voorwerp van Etruskische makelij. Het werd ooit toegeschreven aan Vulca, de grote beeldhouwer uit Veii die naar Rome werd gehaald aan het eind van de zesde eeuw v. Chr. om de tempel van de Capitolijnse Jupiter te versieren.

Maar meer recentelijk werd het beschouwd als een werk van een kunstenaar uit Veii van een generatie later. Deze zou het beeld hebben vormgegeven en gegoten tussen de jaren 480 en 470 v. Chr. Het staat daarentegen al een hele tijd vast dat het beeldje van de tweeling Romulus en Remus aan de wolvin is toegevoegd in 1471 of tenminste kort daarna, toen het bronzen beeld, dat door paus Sixtus IV aan Rome was geschonken, werd overgebracht van het Lateraan naar de Capitolijnse heuvel.

Onlangs is echter aangetoond, met onweerlegbare argumenten, dat de wolvin zelf evenmin uit de Oudheid stamt. Op grond van technische karakteristieken hoort de wolvin in feite thuis in de categorie van de grote werken uit de Middeleeuwse bronssculptuur, terwijl ze op grond van formele kenmerken kan worden toegeschreven aan de periode tussen de Karolingische tijd en die van de Romaanse kunst.

In 1997 werd de restauratie van het beeldhouwwerk toevertrouwd aan Anna Maria Carruba, een kunsthistorica en restauratrice die zich al jaren wijdde aan het conserveren van antieke bronzen, waarbij ze ook nauwkeurige onderzoek heeft gedaan om de techniek van het bronsgieten te bepalen. Daaruit resulteerde dat het sculptuur gegoten is volgens de xe2x80x98cire-perduxe2x80x99 of verloren-wasmethode, waarbij het hele beeld in xc3xa9xc3xa9n keer wordt gegoten. Deze techniek werd in de Middeleeuwen zover ontwikkeld en verfijnd tot het mogelijk was grote bronzen stukken te gieten, ook door de vraag om klokken te gieten zonder soldeerverbindingen en onregelmatigheden, waardoor ze hun zuiverheid van klank kregen.

De Griekse, Etruskische en Romeinse bronzen uit de Oudheid onderscheiden zich van de Middeleeuwse doordat ze in afzonderlijke delen zijn gegoten die vervolgens aan elkaar zijn gesoldeerd. Volgens de traditie zouden Rhoikos en Theodoros, twee Griekse beeldhouwers uit de 6de eeuw v. Chr., die “als eersten brons smolten en beelden goten” in de woorden van Pausanias, de manier uitgevonden hebben om preciezer brons te gieten.

Hun vernieuwing kan worden opgevat xe2x80x93 en dat is een andere originele bijdrage van Anna Maria Carruba xe2x80x93 niet als een vernieuwing van het gieten, dat al langer bekend was voor kleinere beeldjes, maar eerder als de ontdekking van de techniek van het aan elkaar solderen van afzonderlijk gegoten delen door het gebruik van ander brons als soldeermateriaal, xe2x80x98hardsolderenxe2x80x99 genoemd. Deze techniek werd overgenomen in de Griekse wereld en vervolgens gexc3xafntroduceerd in Etrurixc3xab en Rome.

Al eerder werd een Middeleeuwse oorsprong toegeschreven aan de Capitolijnse wolvin. De belangrijkste bijdrage op dit gebied in de twintigste eeuw was ongetwijfeld die van Emanuel Ltwy, die door zich uitsluitend op een analyse van formele kenmerken te baseren, reeds in 1934 de mogelijkheid uitsloot dat de wolvin een Etruskisch-Italisch kunstwerk zou zijn. Toch werd tot nog toe in het algemeen de theorie van Friedrich Matz (1951) gevolgd, die het beeld toeschreef aan het decennium 480-470 v.Chr.

www.repubblica.it

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s