Tempel van Portunus klaar voor restauratie

De tempel van Portunus aan Piazza Bocca della Verità ziet er al heel wat jaren grauw en vuil uit. Het ziet er naar uit dat de stad eindelijk begonnen is met de restauratie van dit fraaie monument uit de oudheid. Er is door het stadsbestuur tot nog toe bijzonder weinig gecommuniceerd over de werken maar er werd alvast een nieuwe steiger tegen de gevels geplaatst, wat laat vermoeden dat er ernstige restauratiewerken te verwachten zijn. De Tempel van Portunus is een van de oudste en best bewaarde gebouwen in Rome.

Vlak ernaast bevindt zich de mooie tempel van Hercules Invictus (Victor) die onterecht ook wel eens de Tempel van Vesta wordt genoemd wegens enige gelijkenis met de echte tempel van Vesta op het Forum Romanum. Dankzij een inscriptie kon het bouwwerk echter worden geïdentificeerd als de Tempel van Hercules Victor, ook bekend als Olivarius, de patroonheilige van het gilde van olearii (oliehandelaars). Deze laatste tempel kreeg twee jaar geleden wel een grondige renovatiebeurt en ziet er tegenwoordig weer heel toonbaar uit.

De Tempel van Portunus werd opgericht ter ere van Portunus, de Romeinse god van de havens. De tempel staat op het vroegere Forum Boarium, het oudste marktplein van de stad waar in de oudheid een belangrijke haven, de Portus Tiburtinus (een aanlegplaats van de Tiber) was. Vanaf deze plaats kon Portunus waken over de schepen met handelswaar die vanuit Ostia kwamen aanvaren.

Het Forum Boarium was naast een marktplein ook een heilige plaats waar meerdere tempels werden opgericht. De Tempel van Portunus werd gebouwd omstreeks 100 v. Chr., waarschijnlijk op de plaats van een oudere tempel uit de 4de of 5de eeuw v. Chr. Het gebouw werd grondig gerestaureerd in de 1ste eeuw n. Chr.

De rechthoekige tempel bevindt zich op een hoog podium met alleen aan de voorzijde een trap die leidt naar de ingang van het heiligdom. De tempel van Portunus was oorspronkelijk nog hoger dan tegenwoordig. Door het veelvuldig overstromen van de Tiber en het daarna achtergebleven slib, is het grondniveau zodanig gestegen dat het podium nu gedeeltelijk onder de grond ligt. Er staan aan de voor- en achterzijde vier Ionische zuilen en aan de zijmuren vijf. De tempel is gebouwd uit blokken tufsteen en travertijn waarover in de Romeinse tijd een laag stucco was aangebracht.

De tempel werd in 872 omgebouwd tot kerk en gewijd aan Santa Maria Egiziaca (Heilige Maria van Egypte), meteen de reden waarom het gebouw – net als bijvoorbeeld het Pantheon – vele eeuwen bewaard bleef. De binnenzijde werd beschilderd met fresco’s die het leven van deze heilige afbeeldden. In de 16de eeuw kreeg de kerk een grote verbouwing, de oude fresco’s werden verwijderd en in de westelijke muur werden ramen geplaatst. Piranesi maakte er nog een schets van. In de 19de eeuw raakte de kerk buiten gebruik, waarna in de 20ste eeuw een grote restauratie volgde die de tempel min of meer in zijn oorspronkelijke staat terugbracht.

De Tempel van Portunus heeft eeuwenlang bekendgestaan als de Tempel van Fortuna Virilis. Pas nadat de oude haven werd opgegraven, werd duidelijk dat deze tempel destijds voor de havengod gebouwd was. De tempel werd ook verward met de Tempel van Mater Matuta maar ook dat klopte dus niet. Van beide tempels is wel bekend dat deze op het Forum Boarium stonden.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s