Routeplanner voor het Romeinse rijk

Een vereniging die zich bezighoudt met alle aspecten die de eeuwige stad Rome te bieden heeft. Wij dus. Wie tot dusver (nog) niet gebeten is door de passionele microbe die dit veroorzaakt vraagt zich misschien weleens af wat ons bezielt. Maar het kan nog altijd beter, met nog meer passie en net dat tikje extra prettig gestoord. Maar zoals alle lezers van deze nieuwsbrief weten: nooit geheel nutteloos. Nu is er immers een elektronische routeplanner ontwikkeld, gebaseerd op de befaamde Tabula Peutingeriana of Peutingerkaart. Dat is een middeleeuwse kopie van een Romeinse kaart uit de oudheid. Je kan zoeken naar (verbindingen tussen) de voornaamste wegen en steden van het Romeinse Rijk. De site bouwt voort op de interpretatie van Richard Talbert.

De website Omnes Viae: Itinerarium Romanum oogt bedrieglijk eenvoudig en is beschikbaar in maar liefst vijf talen, waaronder het Nederlands. Het gebruik ervan is eenvoudig en werkt zoals onze bekende hedendaagse routeplanners. Voer onder 'Iter vestrum' (Latijn voor 'Uw reis') bij 'ab' (van) en 'ad' (tot) een plaatsnaam in zoals die te vinden op de Peutinger kaart. Na invoer van enkele tekens zullen alle mogelijke passende namen getoond worden.

Voor sommige steden kan de hedendaagse naam worden ingevoerd. Let op dat dikwijls een 'v'- in plaats van een 'u'-teken wordt gebruikt. Idem dito voor de 'i' en 'j'. Klik vervolgens op 'Ostendere' ('Toon het') om onder 'Iter brevissimum' de kortste route getoond te krijgen. De route zal getoond worden zoals die te vinden is op de Tabula Peutingerina met de symbolen zoals hierna weergegeven.

De gebruiker krijgt ondertussen op regelmatige tijdstippen allerlei weetjes over de Peutingerkaart en het Romeinse wegennet voorgeschoteld. Zo leren we dat de uitdrukking 'omnes viae romam ducunt' oftewel 'alle wegen leiden naar Rome' niet echt blijkt uit de Peutinger kaart. Voor ongeveer de helft van de steden is er over land geen weg naar Rome. Als er bijvoorbeeld bij Constantinopel een brug over de Bosporus zou zijn geweest dan zou Rome vanuit iedere plaats over de weg bereikbaar zijn.

Maastricht wordt niet expliciet op de Peutinger kaart vermeld. De stad is wel terug te vinden als oversteekplaats over de rivier de Patabus op de weg tussen Tongeren en Heerlen. De meeste westelijke delen van het Romeinse rijk, Britannia en Iberia (Spanje en Portugal) staan niet op de Tabula Peutingeriana. Vermoedelijk stonden ze wel op het origineel. De stad Rome zou mxc3xa9t die ontbrekende delen precies in het midden van de bijna 7 meter brede kaart hebben gelegen.

Om een langere reis te plannen gebruikten de Romeinen zogenaamde intineraria. Een itinerarium is een gids die de plaatsen op een route vermeldt samen met de tussenliggende afstanden. Het itinerarium van Antonius is bewaard gebleven maar ook de Tabula Peutingeriana mag een itinerarium genoemd worden. De afstanden op de Peutinger kaart zijn uitgedrukt in Romeinse mijlen (milia passuum) en voor het Gallische deel in Gallische mijlen (leuga). Een Gallische mijl is anderhalve Romeinse mijl. Het optellen van de afstanden zoals op deze site gebeurt is dus eigenlijk niet correct.

Ook Bijbelse reizen kunnen met de Tabula Peutingeriana nagelopen worden, bijvoorbeeld van Jerusalem naar Emmaxc3xbcs, van Korinte naar Athene of bezoek Tiberias en Jericho. De Tabula Peutingeriana wordt bewaard in de Oostenrijkse Nationale Bibliotheek in de Hofburg te Wenen. Alleen in zeer uitzonderlijke gevallen wordt de kaart aan het publiek getoond.

http://www.omnesviae.org/nl/

Met dank aan clublid Ludo Giebens
voor deze prettige tip !

Eén reactie to “Routeplanner voor het Romeinse rijk”

  1. Fijne recentie, dank. Ik kan me als maker vooral vinden in de constatering dat het ‘bedrieglijk eenvoudig *oogt*’ (maar er zit een enorme database achter en veel werk!). En natuurlijk ook dat van ‘prettig gestoord’ 🙂

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.