Gezichten van de limes, de Romeinse rijksgrens in Nederland

Van 2 september 2016 tot en met 15 januari 2017 presenteert Museum Het Valkhof in Nijmegen de tentoonstelling ‘Gezichten van de limes, de Romeinse rijksgrens in Nederland’. Deze kleinschalige expositie vertelt het verhaal van het ontstaan en de ontwikkeling van de limes, de grens van het Romeinse rijk, in Nederland. Naast een uniek gereconstrueerd satellietbeeld van de limes, zal een groot aantal helmen en helmfragmenten, gevonden langs de limes in Nederland, te zien zijn.

Bijzonder in de tentoonstelling is een nieuw gereconstrueerd satellietbeeld van het limesgebied in Nederland, dat voor het eerst voor publiek te zien zal zijn. Het toont de oude loop van de rivieren, Rijn en Waal, en de vegetatie, op basis van de huidige wetenschappelijke kennis daarover. Ook de bekende locaties van de forten en civiele nederzettingen verschijnen op deze kaart.

Dit nieuwe beeld brengt de Romeinse tijd dichter bij onze huidige tijd. Daarnaast zorgen reconstructies van militaire forten ervoor dat het publiek zich beter kan voorstellen hoe deze eruit zagen en hoe de limes functioneerde. De productie van de kaart, waaraan door een aantal archeologen is meegewerkt, is mogelijk gemaakt door een subsidie van de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed en de Nederlandse Limessamenwerking.

Het menselijke aspect van de limes, de militaire samenleving langs de grens, wordt geïllustreerd met een groot aantal helmen en fragmenten van helmen die langs de limes in Nederland zijn gevonden. Het gaat om een dertigtal min of meer complete helmen van infanterie en cavalerie en ongeveer 25 bijzondere fragmenten. Deze helmen geven informatie over de bezetting van de grens met verschillende soorten troepen in verschillende perioden.

Helmen, en met name de gezichtshelmen, geven de Romeinse tijd bovendien een ‘gezicht’ en getuigen van het prestige dat de ruiterij in die tijd genoot. De helmen, die soms ook voorzien zijn van eigendomsinscripties, bieden niet alleen informatie over het militaire karakter van een vindplaats, maar ook over de herkomst van de troepen en brengen door de inscripties de soldaten die de limes bewaakten heel dichtbij.

In het voorjaar van 2015 heeft minister Bussemaker van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap besloten de Romeinse limes in Nederland in 2020 te nomineren voor de Werelderfgoedlijst van Unesco. In de zomer van 2021 neemt het Unesco Werelderfgoedcomité een besluit over de voordracht. Een belangrijk onderdeel van het nominatiedossier is het vergroten van de bekendheid en de beleefbaarheid van de Romeinse Limes in Nederland. Met deze tentoonstelling hoopt het museum hieraan een bijdrage te leveren.

De tentoonstelling valt deels samen met de belangrijke grote tentoonstelling Gladiatoren, helden van het Colosseum, die van 1 oktober 2016 tot en met 5 maart 2017 in Museum Het Valkhof te zien zal zijn. Beide tentoonstellingen versterken elkaar omdat het thema Gladiatoren nauw verweven is met het Romeinse leger.

Deze expo was eerder al te zien in het Gallo Romeins Museum in Tongeren en is momenteel en nog tot 11 september te bekijken in het Moesgaard Museum in Højbjerg, nabij Aarhus in Denemarken. Nijmegen is de laatste stop van deze tentoonstelling die in samenwerking met het Colosseum in Rome werd opgezet.

Advertenties

Eén reactie to “Gezichten van de limes, de Romeinse rijksgrens in Nederland”

  1. Bernard Van Daele Says:

    Zeer boeiend opzet met een spannende toekomstvisie…!
    Maar iemand moet mij wel het nauwe verband tussen gladiatoren en het Romeinse leger eens uitleggen….

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s