Via Margutta vraagt meer bescherming

Het probleem van de snel verdwijnende traditionele en ambachtelijke winkels doet zich in heel Rome voor, maar nu maken ook de bewoners en handelaars van de Via Margutta zich zorgen. Hun straat is tot op zekere hoogte beschermd, maar paradoxaal genoeg zouden hier nog steeds fastfoodzaken, pizzeria’s, souvenirshops en zelfs supermarkten kunnen openen. De buurtbewoners willen een nieuw beschermingsstatuut om dat te verhinderen.

Het stadsbestuur kan in een bepaalde straat inderdaad strengere regels opleggen door het soort winkels dat er welkom zijn te definiëren. De straat in kwestie wordt dan opgenomen in de lijst van gebieden waar bv. enkel winkels met ‘hoogwaardige producten’ zoals kunstgalerijen, ateliers, exclusieve modewinkeltjes, enz. mogelijk zijn. In een straat met dat statuut zijn ook reclameborden, vlaggen of banners aan de buitenzijde van de zaak verboden. De winkelier wordt bovendien verplicht om gebruik te maken van speciale materialen voor de inrichting en bekleding van de muren en vloeren, de binnenverlichting moet aan bepaalde normen voldoen, enz.

De Via Margutta is één van de fraaiste en gezelligste straatjes van Rome. Ze ligt vlakbij Piazza di Spagna en de Via del Babuino, die vanaf Piazza di Spagna naar Piazza del Popolo loopt. De straat is van oudsher gekend als de plek waar kunstenaars, schilders en ambachtslui hun vak uitoefenden, vaak in hun eigen kleine winkelatelier. Tot dusver is men er aardig in geslaagd om dat beeld te behouden, want de winkels of ateliers die ermee ophielden werden meestal vervangen door een soortgelijke zaak of kunstenaar met een gelijkaardige activiteit. Het risico dat er op korte termijn een aantal zaken zoals souvenirshops bijkomen is echter reëel. In heel Rome openen dergelijke winkeltjes de jongste jaren haast ongebreideld de deuren.

Aanvullend hebben de handelaars problemen met het grote aantal auto’s dat nog steeds door hun straat rijdt. Officiëel is de Via Margutta een quasi voetgangersgebied, maar de regels worden niet nageleefd. De straat wordt dagelijks overspoeld met auto’s en scooters. De bewoners zelf zijn niet helemaal vrij van zonde, want ook zij parkeren waar ze kunnen, vaak vóór de winkeletalages en als het enigszins mogelijk is ook nog dubbel. In deze straat zou je enkel kleine elektrische wagens verwachten, maar ook gewone auto’s en zelfs minibusjes zijn dagelijkse kost. Dit kan volgens vele mensen niet in een straat die de lievelingsplek was van onder meer Picasso, Anna Magnani, Giorgio De Chirico en vele anderen. Zelfs Federico Fellini en Giulietta Masina hebben in de Via Margutta gewoond (op nr. 110). Een dergelijke symboolstraat moet je toch respecteren, klinkt het bij de handelaars.

De Via Margutta ligt een beetje verborgen, vlakbij de Spaanse Trappen, aan de voet van de Pincioheuvel. Ze loopt vrijwel evenwijdig met de Via del Babuino. Oorspronkelijk was het een steeg aan de achterkant van de palazzi aan de Via del Babuino, waar zich opslagplaatsen en stallen bevonden. Hier woonden het huispersoneel en de koetsiers. De Via Margutta is genoemd naar een in de vijftiende eeuw beroemd Romeins theatertje waar parodieën op heldendichten werden opgevoerd. Margutta zelf is een personage uit een vijftiende-eeuws komisch gedicht dat Byron zelfs ooit trachtte te vertalen, maar het bleef bij een poging. Op de benedenverdieping van de huizen zijn talrijke kunstgalerijen te vinden.

Op nr. 53B van de Via Margutta woonde de beste Engelse portretschilder van zijn tijd, de beminnelijke sir Thomas Lawrence (1769-1830), de man die betrokken was bij de oprichting van de National Gallery in Londen. Op 20-jarige leeftijd werd hij uitgenodigd naar Windsor om een portret te maken van koningin Charlotte, de echtgenote van George III. In 1792 werd hij hofschilder. In 1815 werd hij geridderd door de prins-regent, de latere koning George IV. Deze stuurde hem in 1818 naar de politieke congressen in Aken en Wenen om portretten te schilderen van de figuren die een leidende rol hadden gespeeld bij het verslaan van Napoleon. Deze 24 portretten bevinden zich momenteel in de Waterloo Chamber in Windsor Castle. Van 1820 tot aan zijn dood was Thomas Lawrence president van de Royal Academy of Arts.

De link met kunst is er in de Via Margutta altijd al geweest. Reeds in de middeleeuwen werd door een onbekende kunstenaar in de straat het eerste atelier geopend waar portretten en fonteinen werden gemaakt. Er ontstond al gauw een bloeiende kunstindustrie, die ook nieuwe kunstenaars aantrok, waaronder veel buitenlandse, ook uit onze streken. De Via Margutta was net als de Via del Babuino, zeer geliefd bij de meesters uit de Vlaamse en Hollandse school. Hier woonden o.a. Rubens tussen 1606 en 1608, Bril, Van Laer (de fameuze bamboccio), Poelenburg en Sweerts, maar ook Lorrain, Poussin in 1624, later ook Wagner en Liszt en vele anderen. Ook de uitermate getalenteerde realistische schilder Jusepe de Ribera (1591-1652) woonde hier tussen 1611 en 1615, men noemde hem ‘lo Spagnoletto’, de kleine Spanjaard.

Toen de huurprijzen tijdens de achttiende eeuw sterk stegen verdwenen de artiesten om echter in grote aantallen terug te keren tijdens de volgende eeuw. Vanaf de negentiende eeuw werd de buurt gefrequenteerd door muzikanten, dichters en schrijvers in de orde van Richard Wagner, Franz Liszt, Giacomo Puccini, Pietro Mascagni, Emile Zola, Gabriele d’Annunzio, Jean Paul Sartre, Simone de Beauvoir, Elsa Morante, Moravia en Sibilla Aleramo.

In 1953 trok de Via Margutta de aandacht van het grote publiek dankzij de beroemde Oscarwinnende film ‘Roman Holiday’ (met de charmante Audrey Hepburn als gast in één van de zolderkamers van deze bescheiden zestiende-eeuwse huizen). Talrijke grote kunstenaars van de twintigste eeuw vertoefden graag in deze straat. Onder hen Picasso, Gentilini, Maccari, Fazzini, Montanarini, Severini, Guttuso, Burri, Mafai, Mastroianni en vele anderen.

Ook vandaag nog vind je in de Via Margutta verscheidene kunstgalerijen, toffe antiekwinkeltjes en hippe adresjes allerhande. In deze prettig aanvoelende straat is het altijd prettig wandelen. Je vindt er een paar lekkere eetadresjes (Osteria Margutta is zeker een aanrader) en zelfs enkele hotels (Hotel Manfredi, Hotel Forte en Hotel Art). Hotel Forte en Hotel Art zijn zelfs viersterrenhotels. Het laatste hotel is enkele jaren geleden volledig vernieuwd en uitgebreid en ademt rust en gezelligheid uit. De 46 kamers en suites zijn modern en functioneel ingericht en uitgewerkt in vier verschillende kleuren: blauw, oranje, geel en groen, kleuren die graag spelen met het licht. Verzen van de dichters Garcia Lorca en Octavio Paz sieren de wanden. Het ontbijtbuffet is indrukwekkend. Hotel Art is gebouwd binnen de muren van een voormalige school. Opvallend zijn de enorme hal met plafondschilderingen, de steenbogen en het marmeren altaar, die sterk contrasteren met de ultramoderne inrichting.

Gedurende drie dagen, meestal in het laatste weekend van juni en oktober kan je in de straat het evenement Cento Pittori a Via Margutta meemaken. Meer dan honderd kunstenaars tonen tijdens deze driedaagse kunsthappening in de straat ruim drieduizend olieverfschilderijen, aquarellen en tekeningen. De toegang tot het straatevenement is gratis. De traditie ontstond in de herfst van 1953 op initiatief van enkele plaatselijke kunstenaars die na de grauwe oorlogsjaren het straatleven letterlijk wat wilden kleuren. En waar kon dat beter dan in de Via Margutta, de straat die altijd al een toevluchtsoord was voor schilders, beeldhouwers, dichters, muzikanten en filmregisseurs?

Ieder jaar is er een grote vertegenwoordiging van buitenlandse schilders aanwezig. Het evenement is niet onbelangrijk voor Rome, want het lokt behoorlijk veel extra toeristen-kunstliefhebbers die er soms een uniek schilderijtje vinden. In het verleden gebeurde het al enkele keren dat kunstenaars die in de Via Margutta tentoonstelden jaren later heel bekend werden, met als gevolg dat de prijzen van hun kunstwerken ook duizelingwekkende hoogten bereikten. Als je dan nog zo’n schilderijtje in je bezit hebt uit de jongere jaren van dezelfde kunstenaar, was dat wellicht de koop van je leven!

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s