Bunker koninklijke familie permanent open voor publiek

De bunker en de schuilkelder in Villa Ada, die in het verleden slechts nu en dan uitzonderlijk of zeer tijdelijk toegankelijk was voor het publiek, is vanaf nu op regelmatige basis open voor bezoek. De bunker die in de jaren 1940-1942 werd gebouwd als schuiloord voor de Italiaanse koninklijke familie bleef lange tijd een volkomen ontoegankelijke plaats, waarvan de ingang bovendien nog verborgen zat in een dichte struik. De schuilkelder bleef tientallen jaren verlaten en de site werd de jongste jaren helemaal verwaarloosd. In de omgeving werden regelmatig vernielingen aangericht. Vorig jaar werd deze schuilplaats van koning Vittorio Emanuele III gerestaureerd.

De bunker bevindt zich in Villa Ada (de vroegere Villa Savoia), een park van zowat 160 ha in het noordoosten van Rome. Hier verbleef de Italiaanse koninklijke familie Savoye tijdens de bombardementen op Rome in 1943 en 1944. Het herstel en de renovatie van deze bij velen nauwelijks bekende schuilkelder van koning Vittorio Emanuele III en zijn vrouw Elena, gebeurde dankzij de inzet van 48 vrijwilligers van de Associazione Roma Sotterranea.

Zij tekenden vorig jaar samen met het stadsbestuur een beheersovereenkomst voor de bunker en de schuilkelder. De vereniging mag nu ook de rondleidingen in het complex organiseren. Een uitstekende website in verschillende talen brengt je van alle mogelijkheden en de openingsdata op de hoogte.

Ook groepsbezoeken zijn mogelijk. Je verneemt eveneens hoe je de bunker in het park het best bereikt. De bunker ligt in het hart van Villa Ada en is volledig gecamoufleerd door groen en bomen. De ingang tot het park die het dichtst bij de bunker ligt vind je aan de Via Panama 55.

De bunker is volledig opgetrokken uit gewapend beton en werd gebouwd in opdracht van Il Duce, Benito Mussolini, die toch schrik begon te krijgen van de verwoestingen die de Brits-Amerikaanse bommenwerpers tijdens luchtaanvallen konden aanrichten. Mussolini wilde meer veiligheid voor zichzelf en de koninklijke familie en liet daarom twee nieuwe bunkers bouwen: eentje in de Villa Ada, een tweede onder het domein van Villa Torlonia aan de Via Nomentana, het stulpje waar hij zelf ingetrokken was. Aan de bunker van Villa Torlonia (die in het verleden enige tijd toegankelijk was) zijn momenteel nog steeds herstel- en restauratiewerkzaamheden bezig.

De twee metalen deuren van de bunker van Villa Ada wegen elk 1.800 ton en zijn 20 cm dik. De ondergrondse structuur strekt zich uit over een oppervlakte van meer dan 200 m². Als schild tegen mogelijke bombardementen werd de top van de heuvel waaronder de schuilkelder gegraven werd bedekt met twee enorme massieve betonnen platen. Rubberen afdichtingen van alle poorten en deuren moesten de tijdelijke bewoners van de bunker bovendien ook beschermen tegen mogelijke aanvallen met gifgas. Mussolini had eerder in Afrika zelf ook mosterdgas ingezet en was doodsbenauwd dat hem hetzelfde zou overkomen.

De schuilkelder beschikte over een intercom, waardoor de bewoners met de woning in het park konden communiceren en over een speciale hogedrukkamer die was uitgerust met een speciaal filtersysteem voor luchtverversing. Het complex had tevens een geavanceerde zuiveringsinstallatie voor afvalwater. Een wenteltrap met veertig treden fungeerde als tweede vluchtweg, een nooduitgang die kon gebruikt worden indien een gedeelte van de schuilkelder zou instorten.

Via deze trap kon men een klein cilindrisch stenen gebouwtje bereiken met een paddestoelvormig dak, geplaatst op de top van de heuvel dat versterkt was met stevige cementen platen en uiteraard ook zorgvuldig gecamoufleerd was met zowel vegetatie als met brokken tufsteen. Door de bomen was het voor een vliegtuigpiloot onmogelijk om de bunker te ontdekken.

De bunker bevindt zich ongeveer 350 m ten noorden van het Palazzina Reale in Villa Ada. Sinds 1914 verbleef de koninklijke familie regelmatig in deze woning. Het park stond toen bekend onder de naam Villa Savoia of ook wel als Villa Reale. In 1946 werd de koninklijke familie verbannen en lag elke verwijzing naar de familie Savoye nogal moeilijk. Zo kwam de naam Villa Ada terug in beeld.

Vreemd genoeg heeft hier nooit een vrouw met de naam Ada verbleven. Die werd aan de Villa gegeven door graaf Giuseppe Telfener, die vanaf 1879 korte tijd eigenaar was. Telfener was op 15 maart in datzelfde jaar gehuwd met Ada Hungerford, een rijke Amerikaanse erfgename van Daniel E. Hungerford en had in een vlaag van liefde het domein de naam van zijn bruid gegeven.

Maar het koppel zou er nooit hun intrek nemen. De naam bleef echter hangen en nadat de familie Savoye voorgoed verdwenen was, begonnen de Romeinen het domein opnieuw Villa Ada te noemen. Ook in officiële publicaties en aanduidingen wordt tegenwoordig steeds vaker de dubbele naam ‘Villa Ada Savoia’ gebruikt of heeft men het over ‘Villa Ada, voorheen Villa Savoia’.

Wat wel zeker is, dat Villa Ada vandaag niet meer zou bestaan indien het park eigendom was gebleven van graaf Telfener. Samen met een zekere Bernardo Tanlongo had Giuseppe Telfener omstreeks 1879 vergevorderde plannen om hier alles plat te gooien en van de hele omgeving een nieuwe woonwijk te maken.

Het speculatieve project werd echter nooit uitgevoerd omdat Vittorio Emanuele III het domein wat later terug wilde kopen. Graaf Telfener durfde de koning dat niet weigeren. In een ontwerp voor het nieuwe stadsplan van Rome dat in 1883 werd getekend staan Villa Ada en de hele omgeving ingekleurd als woonzone. Het heeft dus niet veel gescheeld of we hadden dit park nooit gekend.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.