De fotogenieke Trinità dei Monti

Vandaag staan we even stil bij één van de meest gefotografeerde kerken van Rome, wanneer we de Vaticaanse Sint-Pietersbasiliek tenminste niet meetellen. De Trinità dei Monti bevindt zich immers bovenaan de druk bezochte Spaanse Trappen en is daardoor onlosmakelijk met het decor verbonden. Al van honderden meters ver, wandelend door de Via della Fontanella di Borghese en later doorheen de Via dei Condotti, zie je de kerk met zijn dubbele toren geleidelijk steeds prominenter in de verte verschijnen.

Trinita (1)

De plannen voor de bouw van de Trinità dei Monti (ook wel Santissima Trinità al Monte Pincio geheten) die nog steeds Frans bezit is, dateren uit 1495. Het was de Franse koning Karel VIII (1470-1498) die het initiatief nam, dit op aandringen van Franciscus van Paola of Francisco da Paola (1416-1507) ten behoeve van de door hem gestichte Orde der Miniemen.

De eigenlijke bouw begon in 1502 en zou pas eindigen in 1587 met de plaatsing van de mooie elegante trap voor de kerk door Domenico Fontana (1543-1607), de lievelingsarchitect van Sixtus V. De gevel met de twee klokkentorens werden ontworpen door Giacomo della Porta (1533-1602) en uitgevoerd in opdracht van een Franse hertog die gecharmeerd was door de torentjes van de Sant’ Atanasio dei Greci in de Via del Babuino.

In 1613 werd de grote klok geplaatst. Paus Sixtus V had de kerk reeds in 1586 gewijd. De Trinità dei Monti werd op het einde van de achttiende eeuw zwaar beschadigd door Franse revolutionairen en daarna bij de bezetting door de troepen van Napoleon. De kerk stond in begin van de negentiende eeuw een tijdje leeg en werd toen gebruikt als atelier en woonvertrekken voor kunstenaars.

Trinita (4)

In 1816 werd de kerk op kosten van Lodewijk XVIII volledig gerestaureerd door de Franse architect François Mazois (1783-1826), bijgestaan door de bewoners van de Villa Medici. De Trinità dei Monti is de titelkerk van de Franse kardinaal Philippe Barbarin.

Het klooster links van de kerk werd eerst bewoond door paters, later door zusters. In 1828 werden de kerk en het klooster door Karel X geschonken aan les Soeurs du Sacré-Coeur, die er nog steeds verblijven. Over dit klooster lees je overmorgen meer.

De obelisk voor de kerk werd opgericht in 1787. Hij is bijna 14 m hoog, maar staat op een wat overgedimensioneerde sokkel. Deze obelisk stond oorspronkelijk in de fabelachtige tuinen van Sallustius. Over deze Horti Sallustiani kon je al eerder een bijdrage lezen. In één van de komende nieuwsbrieven laten we je overigens ook meegenieten met een obeliskenwandeling doorheen Rome.

Trinita (3)
Deze obelisk is een antiek-Romeinse imitatie naar Egyptisch model, zoals ook het exemplaar voor het Quirinaal-paleis en op de Pincio. Hij werd teruggevonden bij de Porta Pia. Paus Sixtus V (1585-1590) wilde de obelisk aanvankelijk voor de Santa Maria degli Angeli plaatsen, maar zijn onverwachte dood doorkruiste dat plan.

Het was Pius VI (1775-1799) die de obelisk op de huidige plaats voor de Trinità dei Monti liet opstellen. Dat gebeurde in aanwezigheid van Johann Wolfgang (von) Goethe die van 30 oktober 1786 tot 24 april 1788 in een huis aan de Via del Corso 18 verbleef. Dat weten we zo exact omdat de parochieregisters van de kerk Santa Maria del Popolo nauwgezet alle wijkbewoners registreerde. Het Casa di Goethe is vandaag een museum.

Toen tijdens de grondwerken die aan de plaatsing van de obelisk vooraf gingen enkele antieke objecten gevonden werden, kocht Goethe van de werklui een scherf versierd met griffoenen. Goethe was behalve wetenschapper, toneelschrijver, romanschrijver, filosoof, dichter, natuuronderzoeker en staatsman ook een grote verzamelaar. Tijdens zijn leven verzamelde hij 24.000 artefacten, gravures, etsen, porselein, munten, tekeningen en bracht hij een bibliotheek van 6.500 boeken bij elkaar.

Trinita (2)
De hiërogliefen op de obelisk zijn kopieën van die op de Egyptische obelisk op de Piazza del Popolo, maar de Romeinse steenhouwer uit die tijd zette er een aantal op hun kop. Let op de weinig Egyptische houding van de ingebeitelde figuren onderaan. Bovenaan wordt de obelisk bekroond met een kruis en de Franse lelie.

De immense sokkel is niet meer de originele, die werd door Mussolini overgebracht naar de tuin links van het Palazzo Senatorio, vandaag het stadhuis van Rome op Piazza del Campidoglio. De sokkel werd daar getransformeerd tot het ‘Ara dei Caduti Fascisti’, een monument opgedragen aan de gevallen fascisten.

In 1946 werd het vernietigd. Het altaar werd gestript, ontdaan van alle decoratie en versieringen en vervolgens vlakbij het Capitool tegen een muur gezet. Daar, langs de Scala dell’Arce Capitolina, ligt het nog altijd, volkomen vergeten.

2 Reacties to “De fotogenieke Trinità dei Monti”

  1. martin tukker Says:

    Werd ook de sokkel samen met het monument vernietigd?

    • S.P.Q.R. Says:

      Dat is een goede vraag en voor de volledigheid hebben we de tekst een beetje aangevuld. Het altaar in ;kwestie werd gestript, ontdaan van alle decoratie en versieringen en vervolgens vlakbij het Capitool tegen een muur gezet. Daar, langs de Scala dell’Arce Capitolina, ligt het nog altijd, volkomen vergeten.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.