Archive for 9 mei 2020

Romeinen langs de Rijn in Leiden

9 mei 2020

Net als alle andere musea en openbare plekken in zowat heel Europa is het Rijksmuseum van Oudheden (RMO) in Leiden momenteel nog gesloten. Toch wordt achter de schermen al hard gewerkt aan nieuwe tentoonstellingen. Zo wordt momenteel de laatste hand gelegd aan de tentoonstelling Romeinen langs de Rijn. Die expo is te bezoeken zodra de musea opnieuw de deuren mogen openen (in principe vanaf 1 juni) en dit tot 21 februari 2021.

romeinenlangsderijn

Op deze toekomstige familietentoonstelling kun je ontdekken hoe de gewone mensen in de Romeinse tijd, zowat tweeduizend jaar geleden, leefden aan de oevers van de Rijn. Aan de hand van archeologische vondsten die allemaal langs de oevers van de Rijn in Nederland ontdekt zijn, krijg je een leerrijk kijkje in het leven van de gewone burgers.

De rivier vormde destijds de limes, de noordelijke grens van het Romeinse Rijk. Maar wie denkt dat hier alleen soldaten in forten woonden, heeft het mis. In de dorpjes langs de grens, en zelfs in de forten, woonden ook de gezinnen van de soldaten: vrouwen, kinderen en bedienden. Bovendien waren er ook handelaars en ambachtslieden in de buurt die zaken deden met het leger.

Hun verhalen worden nu voor het eerst samen in één tentoonstelling verteld. Want tot voor kort werd de grens inderdaad voornamelijk gezien als een soldatenbolwerk. Over al die andere grensbewoners was immers niet zo veel bekend.

In Romeinen langs de Rijn kun je van alles zien, doen en ontdekken over het dagelijkse leven aan de Romeinse grens. Belangrijk zijn natuurlijk de ruim driehonderd archeologische vondsten uit de forten en omliggende dorpjes. Je ziet zwaarden, helmen en leren sandalen, maar ook kinderspeelgoed van hout, bekers met ingekraste soldatennamen, het bronzen diploma van een militair, damessieraden en babyflesjes.

Het altaar van een Romeinse gouverneur is een bijzonder object. Hij was geboren aan de andere kant van het Romeinse Rijk, in Algerije. Nadat hij in alle uithoeken van het rijk had gevochten, kwam hij uiteindelijk terecht in Vechten, in wat nu de provincie Utrecht is.

Alle voorwerpen die op deze tentoonstelling worden getoond zijn gevonden in provincies waar de Romeinse grens doorheen liep: Zuid-Holland, Utrecht en Gelderland. Je krijgt verhalen te horen over soldaten en families, bouw- en kookkunsten, spellen en vermaak, verbroedering en ruzies. Zo verken je het leven van alledag langs de grens.

Speciaal voor kinderen is er een doe-boekje. Het staat vol opdrachten en hersenkrakers. Al puzzelend verken je de Romeinse grens en neem je een kijkje in het leven van je leeftijdsgenoten van tweeduizend jaar geleden. Je komt er bijvoorbeeld achter welke Romeinse naam het beste bij jou past. Die kies je uit namen die de soldaten in hun eigendommen krasten om ze te oormerken. Ook is er een virtuele ‘vervloekingsput’ en met een keukenspel probeer je Romeinse recepten uit.

Romeinen langs de Rijn kwam tot stand met dank aan de Gravin van Bylandt Stichting. Verder wordt samengewerkt met de drie limes-provincies Zuid-Holland, Utrecht en Gelderland, en met Romeinse Limes Nederland. Het tentoonstellingsboekje Romeinen langs de Rijn kost 12,50 euro en is verkrijgbaar in de museumwinkel.

De Romeinse limes is belangrijk Nederlands erfgoed en werd in december 2019 genomineerd als UNESCO-werelderfgoed. Het overgrote deel van de archeologische vondsten die de afgelopen tweehonderd jaar langs de Romeinse limes in Nederland zijn gedaan, bevindt zich in de collectie van het Rijksmuseum van Oudheden, het nationale centrum voor archeologie, dat zelf ook is gelegen langs de limes, in Leiden.

Romeinen langs de Rijn – Praktisch