Archive for 10 november 2021

Planetarium Rome heropent begin 2022 voor het publiek

10 november 2021

Zeven jaar na de sluiting is het Planetarium van Rome, gehuisvest in hetzelfde gebouw als het Museo della Civiltà Romana in de EUR-wijk, klaar om opnieuw te openen. Het gebouw ging dicht voor het uitvoeren van grootschalige renovatie- en veiligheidswerken.

Die zijn nu bijna voltooid. Het Planetarium werd uitgerust met gloednieuwe geavanceerde technologie en digitale snufjes die bezoekers van alle leeftijden een fascinerende, leerrijke en meeslepende ervaring moeten bieden.

Mensen zullen hier nieuwe manieren te ontdekken om naar het universum te ‘kijken’, klinkt het enthousiast in het Planetarium. Het hart en het pronkstuk van het Planetarium is het technisch systeem met gloednieuwe digitale projectoren dat de oude optische projector vervangt.

planetarium (11)

De vorige projector kon enkel beelden tonen via één digitaal kanaal en werd nog bestuurd door Windows 95. De filmprojectoren waarmee het Planetarium nu is uitgerust zijn zo krachtig dat ze bijvoorbeeld in een ongelooflijke resolutie en in een zeer hoog contrast de oppervlakte van de maan of de planeet Mars kunnen tonen.

Ook beelden van afgelegen plaatsen uit het heelal, van sterrenbeelden en nevels kunnen zeer scherp worden geprojecteerd.

Al dat beeld- en filmmateriaal kan dankzij een nieuwe databank in realtime worden bijgewerkt. Het systeem kan een grote hoeveelheid gegevens analyseren, desgewenst archiveren en kan op basis van astronomisch nieuws zelf updates uitvoeren zodat alle wetenschappelijke ontdekkingen die te maken hebben met de planeten uit ons zonnestelsel of het universum op de voet kunnen worden gevolgd.

Om informatie en kennis te verspreiden zal het vernieuwde Planetarium van Rome bijzondere astronomische shows aanbieden, waarbij wetenschap, kennis en realiteit primeren, maar die de bezoeker tegelijk op een verbluffende manier zullen onderdompelen in de wondere wereld van de kosmos.

De software maakt het ook mogelijk om te communiceren met de internationale gemeenschap van planetaria door het delen van resultaten van onderzoek en studies. Dat kan in de nabije toekomst zelfs live, via de cloud. Je ‘praat’ als het ware met projecties.

Het systeem is daardoor ook bruikbaar voor het presenteren van shows, het organiseren van lezingen met personen die elders verblijven of de creatie van unieke vertelmethodes.

Tijdens de Wereldexpo in Milaan in 2015 kregen bezoekers in sommige paviljoenen al een voorsmaakje van deze technologie te zien die nu in Rome als één van de eerste plekken in Italië in de praktijk zal worden toegepast.

planetarium (6)

Samen met de heropening van het Planetarium zullen geleidelijk aan ook weer de traditionele activiteiten en evenementen worden hervat. Net als vroeger zullen die variëren van astronomie tot geschiedenis en van geologie tot kunst.

Er werd niet alleen gewerkt aan het interieur van het Planetarium, ook het gebouw zelf werd opgeknapt. Meer bepaald werden het atrium met de externe voorhal en de trappen opgefrist. De buitenvloeren en de daken werden hersteld.

Het Planetarium bestaat uit een ruimte van ongeveer 300 m² en is overdekt door een grote koepel die werd vervaardigd door het Franse bedrijf Denis. De koepel heeft een diameter van 14 meter. Bezoekers kunnen plaatsnemen in een honderdtal comfortabele zetels die in concentrische rijen zijn gemonteerd.

De koepel van het Planetarium is schoongemaakt. Om het comfort van de bezoekers te verhogen zijn alle zetels vervangen. De cirkelvormige opsteliing bleef behouden om de meeslepende ervaring van de ‘astronomische reis’ te verhogen en om een klassiek bioscoopeffect te vermijden.

planetarium (12)

Twintig jaar geleden werd in het stadscentrum het historische Planetarium van Rome, dat zich sinds 1928 bevond in een (vermoedelijk) frigidarium dat deel uitmaakte van de Thermen van Diocletianus, gesloten voor het publiek. Het opschrift staat nog altijd op de gevel vermeld.

In die tijd was dit het grootste planetarium van Italië (sommigen zeggen zelfs van Europa) en als attractie erg geliefd bij zowel Romeinen als toeristen.

Nadat Rome de hoofdstad van Italië werd en er nieuwe ministeries in de buurt kwamen, werd een nieuwe weg aangelegd, de Via Cernaia, die het gebouw letterlijk afsneed van de rest van de voormalige thermen van Diocletianus.

planetarium (7)

Toen het gebouw voor het publiek werd gesloten, verloor Rome één van de weinige bronnen van wetenschappelijke cultuur die toen in de stad aanwezig waren.

Dit gebrek werd jarenlang aangeklaagd door de media, door burgers en door de grote groep Romeinse amateur-astronomen. De verhuis van het Planetarium naar de EUR zorgde tijdelijk voor een ommekeer.

De omgeving en het gebouw waarin het werd gehuisvest waren echter allesbehalve nieuw en eigenlijk was het hele complex al lang aan renovatie toe. Zeven jaar geleden ging het Planetarium dan ook alweer dicht voor langdurige werkzaamheden. Die zijn nu dus bijna achter de rug en de langverwachte heropening is nakend.

planetarium (8)

Het complex waarin het Planetarium en het Museum van de Romeinse Beschaving is gevestigd, werd ontworpen door de architecten Aschieri, Bernardini, Pascoletti en Peressutti.

Zij waren de winnaars van één van de vele architectuurwedstrijden die werden uitgeschreven voor de realisatie van de belangrijkste gebouwen voor de Wereldtentoonstelling van Rome in 1942. Een Wereldexpo die door het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog nooit plaatsvond.

Architect Pietro Aschieri, geïnspireerd door een scenografisch classicisme, pakte uit met de creatie van een majestueuze en enigszins hoogdravende structuur waarin hij zijn ideeën helemaal kon uitleven. Het architecturale complex is verdeeld in twee massieve, symmetrisch uitstekende parallelle gebouwen.

Een portiek met travertijnkolommen begrenst het plein en fungeert tevens als een scenografische achtergrond voor het plein dat door de structuren zelf wordt gecreëerd en omschreven.

In het midden van het voorschip, aan de zijde van het plein, bevinden zich twee monumentale ingangen , elk voorafgegaan door een smalle en verzonken gang, eveneens geflankeerd door statige travertijnkolommen.

planetarium (1)

Het statische karakter van de externe ruimte staat in contrast met de duidelijke dynamiek van de interne ruimte, die wordt benadrukt door de onregelmatige opeenvolging van kamers van verschillende structuur en grootte.

In hetzelfde gebouw bevindt zich zoals verteld dus ook het Museo della Civiltà Romana, het Museum van de Romeinse Beschaving. Dat gedeelte van het complex is nog niet klaar.

Zo wordt momenteel de kamer met de bekende Italo Gismondi-maquette van het oude Rome (die de periode van Constantijn toont) nog gerestaureerd. Dat is een project waarvoor 1,1 miljoen euro werd voorzien.

In totaal wordt 18 miljoen euro besteed aan de restauratie en herontwikkeling van het Museo della Civiltà Romana en de enorme collectie die het herbergt.

De bedoeling is in de toekomst opnieuw een mooie vaste tentoonstelling te creëren en de bezoekers een meeslepende ervaring doorheen de Romeinse oudheid te bieden.

Het museum moet een bron en een archief van kennis zijn, zowel voor de wetenschappelijke gemeenschap als voor de niet-gespecialiseerde bezoekers, zo staat te lezen in de beleidsnota van het vorige stadsbestuur.

Planetario e Museo Astronomico
Piazza Giovanni Agnelli 10, Rome

De heropening van het Planetarium van Rome is begin 2022 gepland

www.planetarioroma.it