Archive for the ‘Romenieuws’ Category

Rome gaat opnieuw mondmaskers verplichten in openlucht

28 november 2021

Rome en de regio Lazio werken aan een verordening waarbij het dragen van mondmaskers in drukke buitenzones weer algemeen verplicht wordt.

Die maatregel wordt vermoedelijk volgende week al ingevoerd. Zoals eerder gemeld verstrengt Italië vanaf 6 december ook het gebruik van het vaccinatiepaspoort.

Burgemeester Roberto Gualtieri en Nicola Zingaretti, de president van de regio Lazio, zeggen dat het systematisch oplopende aantal besmettingen hen dwingt om bepaalde maatregelen weer te verstrengen. De regio’s kunnen op eigen houtje strengere maatregelen afkondigen dan de nationale regering oplegt.

Wat al zeker op komst is, is dat het dragen van een mondmasker ook buitenshuis weer verplicht wordt. Rome maakt zich niet alleen zorgen over de drukte in het uitgaansleven, maar houdt ook rekening met de drukte in de winkelstraten die, met de eindejaarsperiode in het vooruitzicht, de komende weken alleen maar zal toenemen.

mondmaskers

Dit weekend werden ook al de eerste maatregelen genomen om de drukte in sommige delen van de stad te kanaliseren. Daarbij wordt het aantal passanten in de winkelstraten in de gaten gehouden en kunnen bepaalde winkelgebieden tijdelijk worden afgesloten.

Dankzij de massale deelname aan de vaccinatiecampagnes blijft in Rome en de regio Lazio het aantal ziekenhuisopnames voorlopig nog onder controle. In Rome en omgeving is 87,6 procent van de bevolking ouder dan 12 jaar gevaccineerd. In heel Italië bedraagt het gemiddelde vaccinatiecijfer 84 procent.

vaccinatie

In Lazio zijn er zijn momenteel 17.831 mensen positief getest voor Covid-19. 706 van hen liggen in het ziekenhuis en 91 vechten voor hun leven op de intensive care. De voorbije 24 uur werden acht overlijdens geregistreerd die toe te schrijven zijn aan het virus. Dagelijks komen er 200 tot 300 nieuwe positieve gevallen bij.

Intussen is de nieuwe virusvariant Omnicrom die recent in Zuid-Afrika werd ontdekt, ook opgedoken in Italië. De eerste patiënt is een inwoner van Caserta (Campanië) die in Milaan arriveerde met een vlucht uit Mozambique. De 55-jarige zakenman was twee keer gevaccineerd tegen Covid-19.

speranza_27112021

Minister van Volksgegezondheid Roberto Speranza heeft inmiddels de toegang tot Italië verboden voor iedereen die de afgelopen 14 dagen in Zuid-Afrika, Lesotho, Botswana, Zimbabwe, Mozambique, Namibië of Eswatini (Swaziland) is geweest.

Ook de vluchten vanuit die landen naar Italië zijn opgeschort. Nicola Zingaretti dringt aan op de onmiddellijke invoering van extra grenscontroles.

In het Spallanzani-ziekenhuis in Rome, gespecialiseerd in besmettelijke ziektes, is vrijdag een taskforce opgericht om de nieuwe variant te bestuderen,

zingaretti_27112021

Belgisch staatsbezoek aan Italië wordt uigesteld

28 november 2021

Het geplande Belgische staatsbezoek aan Italië dat van 1 tot 3 december zou plaatsvinden, wordt door de verslechterende gezondheidssituatie uitgesteld. Dat gebeurde in overleg met de Italiaanse autoriteiten.

De Belgische koning Filip zal op 1 december wel naar Rome reizen voor een ontmoeting met president Sergio Mattarella in Palazzo del Quirinale.

quirinale

De koning zal daarbij worden vergezeld door minister van Buitenlandse Zaken Sophie Wilmès en een beperkte delegatie.

Het mandaat van Mattarella eindigt in januari. Begin januari wordt een nieuwe president gekozen.

Groot Romeins legerfort geïdentificeerd in Velsen

28 november 2021

De Romeinen vonden Velsen – of Flevum in Latijn – militair-strategisch veel belangrijker dan tot nog toe werd gedacht. Dat meldt het provinciebestuur van Noord-Holland.

Bij archeologische opgravingen rond Velsen 2, de Romeinse basis die in 39 na Christus is gesticht op de plaats waar nu ongeveer de Velsertunnel ligt (provincie Noord-Holland, Nederland), zijn sporen gevonden van een castra, een groot Romeins legerkamp van vele hectaren groot.

Deze castra bouwden de Romeinen alleen tijdens de voornaamste campagnes en op strategisch essentiële plekken. Ze boden plaats aan delen van een of meer legioenen. Castra Flevum is hiermee het meest noordelijke Romeinse legerfort van dit type in continentaal Europa.

De vondst van dit Romeinse legerfort markeert een doorbraak. Tot nu toe is namelijk altijd aangenomen dat de Romeinen deze castra in Nederland alleen rond de Romeinse grens – de limes – bouwden.

Door de in de grond verborgen sporen van grachten, een wal en een toren of poort, was al bekend dat in Velsen kleinere forten – Castellum Flevum genaamd – werden gebouwd.

Uit het onderzoek dat in opdracht van de Nederlandse organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO) en de provincie Noord-Holland werd uitgevoerd door Arjen Bosman, blijkt echter dat het fort bij Velsen 2 niet 1 of 2 hectare, maar minstens 11 hectare groot is.

noord-holland

In een castellum verbleef een paar honderd man; een castra herbergde duizenden soldaten. Het zou zelfs nog groter kunnen zijn aangezien alleen in het westen een begrenzing in de vorm van grachten is gevonden en in het oosten het Oer-IJ lag.

Een fort van 11 hectare is niet groot genoeg voor een compleet legioen van 5.000 tot 6.000 man. In Velsen 2 was waarschijnlijk wel een groot deel van een legioen gelegerd, stelt Bosman in zijn onderzoek.

Dit rechtvaardigt de benaming castra. De Romeinen bouwden dergelijke grote basissen alleen wanneer ze met meerdere legioenen tegelijk op campagne waren of op zeer belangrijke strategische locaties.

Velsen is bij verschillende campagnes gebruikt tussen 15 en 47 na Christus. Het lag op een unieke plek: aan het water van een belangrijke rivier, de meest noordelijke Rijntak, het Oer-IJ. Velsen lag vlakbij de monding en dicht naast de noord-zuid-landroute over de Oude Duinen.

Het werd bovendien gesitueerd bij het meest belangrijke heiligdom van de Friezen, opgegraven in Velserbroek. Met een vestiging in Velsen hadden de Romeinen niet alleen strategisch, maar ook politiek de regio in de greep, aldus Rob van Eerden, beleidsadviseur Archeologie bij de provincie Noord-Holland.

Al sinds de oorlogsjaren worden er archeologische waarnemingen en opgravingen gedaan die verband houden met de Romeinse forten die hebben gelegen op de plaats waar nu de Velsertunnel en de Wijkertunnel liggen, namelijk de sites Velsen 1 en Velsen 2.

oer-ij-landschap

Hierover zijn al diverse publicaties verschenen. Zopas verscheen onder redactie van stichting Oer-IJ het boek ‘2.000 jaar strijd in het Oer-IJ landschap’ over de conflicten en het wapengekletter in het driehoek Velsen, Alkmaar, Zaanstad.

Binnenkort verschijnt in de publicatiereeks van het archeologiemuseum Huis van Hilde in Noord-Holland de eindrapportage van het tweede fort: Velsen 2 waarin de ontdekking van Castra Flevum uitvoerig wordt behandeld.

De creatieve Romeinse politie

27 november 2021

Wat doet de politie in Rome als je voor een betoging of na een ongeval even een weg moet afsluiten om de veiligheid te verzekeren?

Creatieve Romeinse agenten hebben er alvast iets op gevonden om dat probleem snel op te lossen.

Je pakt gewoon een paar van de talloze rondslingerende e-steps en gebruikt die als steunpaaltjes voor het politielint.

politielint-esteps

Niet alleen in Rome, maar ook elders in Italië loopt het gebruik van de elektrische deelsteps volledig uit de hand. Dagelijks slingeren duizenden achtergelaten tweewielers rond op de meest onmogelijke plaatsen. Ze versperren toegangen tot metro- en bushaltes en hinderen voetgangers.

Daarnaast stijgt ook het aantal ongevallen met e-steps fors en worden dagelijks talrijke overtredingen vastgesteld. Italië heeft zopas een nieuwe wegcode ingevoerd om orde op zaken te stellen en de politie voldoende bevoegdheden te geven om op te treden.

esteps (2)

Italië introduceert nieuwe en veel strengere vaccinatiepas

26 november 2021

Het gebruik van de groene pas (Certificazione Verde) waarmee Italianen kunnen aantonen of ze gevaccineerd of recent getest zijn, wordt uitgebreid met een nieuwe superpas. Het gebruik van de bestaande coronapas wordt bovendien fors uitgebreid en verstrengd. Ook op het openbaar vervoer is binnenkort een coronapaspoort nodig.

De regering lanceert een nieuwe versie van de groene pas die bepaalde toegangsregels strenger maakt en vooral meer beperkingen oplegt voor wie niet is ingeënt tegen Covid-19. De nieuwe groene pas wordt ingevoerd op 6 december.

cerver3

Het nieuwe regeringsdecreet dat de introductie van de superpas mogelijk maakt, werd voorgesteld door premier Mario Draghi, minister van Volksgezondheid Roberto Speranza en minister van Regionale Zaken Mariastella Gelmini.

Draghi zei dat de situatie in Italië momenteel redelijk goed is en dat het land vandaag, onder meer dankzij de succesvolle vaccinatiecampagne, tot de beste van Europa behoort wat betreft het aantal nieuwe infecties.

In Italië is meer dan 84 procent van de bevolking ouder dan 12 jaar volledig gevaccineerd. In Lazio, de regio rond Rome, is dat 87,6 procent.

De regering blijft echter bevreesd voor nieuwe opstoten van het virus, een fenomeen waarmee momenteel zowat heel Europa te maken krijgt.

Er blijven maatregelen nodig om ‘de normaliteit te behouden’ en ‘het toerisme veilig te stellen’, aldus Draghi. Ook de regionale overheden willen tot elke prijs nieuwe totale lockdowns of sluitingen vermijden.

coronapaspoort covidscan (3)

Volgens het bestaande systeem is de groene pas of het vaccinatiepaspoort op dit moment nodig om toegang te krijgen tot een breed scala aan sociale, culturele en sportieve activiteiten in Italië, gaande van de toegang in restaurants tot langeafstandsreizen per trein. Ook op de werkvloer is de groene pas verplicht.

De nieuwe superpas die op 6 december in werking treedt, zal echter alleen worden uitgereikt aan degenen die zijn ingeënt tegen of hersteld zijn van Covid-19.

Dit betekent dat degenen die ervoor hebben gekozen zich niet te laten vaccineren, vanaf dan niet langer toegang zullen hebben tot bijvoorbeeld restaurants en bars, bioscopen en theaters of sportscholen en sportstadions.

De gewone groene pas, zoals die nu dus al bestaat, moet bovendien vanaf 6 december verplicht worden gebruikt in hotels, kleedkamers voor sportactiviteiten, het regionale spoorvervoer en het lokale openbaar vervoer.

cerver2

Het enige wat niet wijzigt is dat niet-gevaccineerde werknemers nog steeds toegang hebben tot hun werkplek, op voorwaarde dat ze zich elke 48 uur op eigen kosten laten testen en uiteraard telkens een negatief testbewijs kunnen voorleggen. Op de werkvloer wordt de groene pas gecontroleerd.

De regering kondigde bovendien aan dat het vaccin tegen Covid-19 vanaf 15 december verplicht wordt voor alle leerkrachten, politieagenten en militairen.

De medische hulpverleners, die zich al eerder verplicht moesten laten vaccineren op straffe van schorsing, loonverlies en uiteindelijk ontslag, zullen bovendien ook worden verplicht om hun derde ‘booster’-vaccin te aanvaarden als ze hun huidige status willen behouden.

Vanaf 1 december zal iedereen in Italië die ouder is dan 18 jaar zo’n derde vaccindosis kunnen boeken. De regering wil de vaccinatiecampagne bovendien uitbreiden naar kinderen van 5 tot 11 jaar.

Ze wacht hiervoor nog op de goedkeuring van het AIFA (Agenzia Italiana del Farmaco), het Italiaanse geneesmiddelenbureau. Die beslissing kan elk moment vallen.

cerver1

De nieuwe superpasregels zijn van toepassing voor niet-gevaccineerde personen in de witte zones, evenals in de gele zones met een laag tot matig risico en de oranje zones met een gemiddeld risico.

Als een regio echter overgaat in de rode zone met het hoogste risico, gelden de lockdown-beperkingen voor iedereen, of ze nu gevaccineerd zijn of niet.

Zodra een regio de status van gele zone (of hoger) krijgt wordt het dragen van een mondmasker op drukke plaatsen in openlucht verplicht.

Eerder al heeft de regering-Draghi protesten en betogingen van no-vaxers en tegenstanders van de groene pas verboden in stadscentra.

https://www.dgc.gov.it/web/

https://www.salute.gov.it/portale/home.html

Galleria Borghese vernieuwt toegangsregels

25 november 2021

Al lang vóór er sprake was van coronavirussen en lockdows moest je voor een bezoek aan de Galleria Borghese steeds een tijdsblok reserveren.

Je kon riskeren om dat ter plaatse aan de kassa te doen, maar dan was de kans behoorlijk groot dat alle beschikbare tickets reeds verkocht waren.

Na een maandenlange periode van studie en onderzoek waarbij onder meer het gedrag van de bezoekers werd nagegaan, heeft het museum nu de toegangsmethode aangepast.

De nieuwe manier van werken moet zorgen voor een aanzienlijke vermindering van de wachtrijen bij de kassa en aan de ingang van het museum. Ook zullen de bezoekers aan de boekhandel en de gebruikers van de garderobe beter worden gespreid.

Aan de basis wijzigt niet zoveel. De reservatieverplichting waarbij je zelf de datum en de gewenste bezoekuren moet kiezen blijft, maar het aantal beschikbare tickets per tijdsblok verhoogt met 20 procent. De toegangsfrequentie gaat ook omhoog: in het nieuwe systeem krijgen bezoekers om het uur toegang in plaats van om de twee uur.

galleria_borghese (11)

Die aanpassingen gebeurden niet zomaar. De Galleria Borghese voerde eerder dit jaar samen met het Instituut voor Toegepaste Wiskunde een experiment uit om na te gaan of deze verhoging van het aantal bezoekers wel haalbaar was.

Gedurende enkele maanden kregen groepen bezoekers een bluetooth-zendertje mee tijdens hun tocht doorheen het museum. In alle kamers van de beide verdiepingen waren bluetooth-ontvangers opgesteld, waarmee de bewegingen en het gedrag van de bezoekers nauwgezet in kaart kon worden gebracht.

Zo kon worden nagegaan hoe lang gemiddeld werd stilgestaan bij bepaalde kunstwerken, hoeveel tijd in bepaalde kamers werd doorgebracht, werden de meest populaire routes die de bezoekers gebruikten gereconstrueerd, enz.

Met de verzamelde datagegevens werden simulaties uitgevoerd. Een algoritme berekende aan de hand van alle parameters het maximum aantal dagelijkse bezoekers op een manier dat buitensporige drukte in de kamers wordt vermeden.

Het systeem werd de voorbije maanden op punt gesteld en wordt nu in de praktijk gebracht.

De nieuwe methode vermijdt ook thermohygrometrische schommelingen als gevolg van het openen en sluiten van de deuren.

Hoe klein ook, de microklimatologische omstandigheden van de museumzalen die permanent worden gecontroleerd, raken verstoord telkens wanneer er een deur wordt geopend.

Hoe minder dat gebeurt, des te beter voor de honderden kostbare eeuwenoude schilderijen in de Galleria Borghese.

galleria_borghese (8)

De nieuwe toegangsmethode moet niet alleen de wachtrijen verminderen, ze draagt ook bij tot de strijd tegen het moeilijk uit te roeien fenomeen van de doorverkoop van tickets door derden.

Malafide figuren kopen vaak tickets op om die tegen aanzienlijk hogere prijzen aan te bieden aan onwetende toeristen die geen reservatie op zak hebben. Laat je nooit vangen aan deze zogenaamde ‘skip-the-line’-praktijken, maar boek of reserveer zelf altijd je ticket bij het museum in kwestie.

Deze oplichters kom je ook vaak tegen in de buurt van het Colosseum en andere toeristische trekpleisters zoals de Vaticaanse Musea. Nu in deze coronatijden een bezoek op heel veel plaatsen vooraf moet gereserveerd worden, is de kwalijke praktijk nog uitgebreid.

Kardinaal Scipione Borghese (1577-1633) was een behoorlijk fanatieke kunstverzamelaar en een beschermer van de kunsten in het algemeen. Als lid van de familie Borghese was hij onder meer de beschermheer van de schilder Caravaggio en de kunstenaar Bernini.

Scipione Borghese (foto hieronder) gebruikte de immense rijkdom die hij als kardinaal verwierf om één van de grootste en meest indrukwekkende kunstcollecties van Europa samen te stellen.

galleria_borghese (3)

Hij kocht systematisch en op grote schaal werken van de meest vooraanstaande schilders en beeldhouwers van zijn tijd. Scipione werd daarbij gewillig geholpen door zijn zijn oom paus Paulus V (Camillo Borghese) die zijn relaties en invloed gebruikte om voor zijn neef kunstwerken te verwerven die hem interesseerden, maar schijnbaar onbereikbaar waren.

Scipione ontwikkelde op de Pincio-heuvel in Rome een groot landgoed met tuinen en wijngaarden (het park dat we vandaag kennen als Villa Borghese, maar dat er toen heel anders uitzag) en bouwde een palazzo om zijn enorme collectie in onder te brengen. Dat is de huidige Galleria Borghese.

galleria_borghese (1)

Omdat het gebouw na verloop van tijd te klein werd, zou hij later ook nog de Villa Mondragone in het zuiden van Rome (toen nog gelegen op het grondgebied van Frascati, vandaag hoort het gebouw bij de gemeente Monte Porzio Catone) gebruiken om zijn alsmaar groeiende verzameling te kunnen onderbrengen.

Na de renovatie van Villa Borghese in 1775 (het palazzo was sinds de zeventiende eeuw altijd een semi-openbaar museum geweest), groeide die plek dankzij de fantastische sculpturen en kunstwerken van de Borghese-collectie uit tot de huidige Galleria Borghese, één van de spectaculairste kunstmusea ter wereld.

borghreni(9)

Het gebouw zelf, met de enorme barokke plafonddecors, draagt alleen maar bij tot de monumentale nalatenschap van Scipione Borghese.

Hoewel latere generaties een aantal kunstwerken van de kardinaal wereldwijd hebben verspreid, zowel via verkoop als door diplomatieke schenkingen, vormt de verzameling van Scipione Borghese vandaag nog altijd de grote kern van het museum. Een bezoek aan de Galleria Borghese duurt twee uur.

Reserveren: https://galleriaborghese.beniculturali.it/
Telefonisch via 06 32810 van maandag tot en met vrijdag van 9.30 tot 18.30 uur.

Wie is wie in de klassieke oudheid

24 november 2021

De Olympische Spelen, de democratie en de eed van Hippocrates, zomaar drie hedendaagse zaken die hun oorsprong in de klassieke wereld vinden. Op vele gebieden van wetenschap, architectuur, staatsinrichting en geschiedschrijving zijn we tot vandaag op bepaalde aspecten nog steeds schatplichtig aan de ontwikkelingen, ideeën en uitvindingen die in de oudheid zijn gedaan.

Bedacht voor en door mensen. In dit boek worden vrijwel alle belangrijke personen uit de klassieke wereld voor het voetlicht gebracht. Je krijgt er heldere en beknopte informatie over de figuren die de oudheid mee vorm gaven. Een overzicht van Accius tot Zeus.

Wie wilde ook alweer de Rubicon oversteken om een memorabele daad te stellen? Wie was de godin van het haardvuur? Door wie werd Alexander de Grote opgevoed? Wie was Anaxagoras? Welke zeven tragedies van Aeschylus zijn bewaard gebleven?

wieiswie

In dit handige naslagwerk vind je een overzicht van Accius, de belangrijkste Romeinse tragediedichter, tot Isis, de Egyptische godin van de vruchtbaarheid, en van Octavianus, de eerste Romeinse keizer die we kennen onder de naam Augustus, tot de Griekse oppergod Zeus.

‘Wie is wie in de klassieke oudheid’ geeft een alfabetisch overzicht en is daarom ideaal voor professionals die snel iets offline willen opzoeken, maar zeker ook voor studenten, scholieren en iedereen die geïnteresseerd is in de klassieke wereld. En ook wie een quiz wil samenstellen over de oudheid vindt in dit boek een oneindige bron van inspiratie.

‘Wie is wie in de klassieke oudheid’ maakt deel uit van de serie Wie is wie, handige naslagwerken waarin je alfabetisch snel iets kan opzoeken.

Wie is wie in de oudheid?
Diverse auteurs
Taal: Nederlands
Afmetingen: 21,6 x 14 x 2,2 cm
Aantal pagina’s: 224
Geen illustraties
Gewicht: 338 g
Eerste druk: september 2021
Uitgever: Omniboek
EAN 9789401918121
Verkrijgbaar in de boekwinkel
Prijs: 20 euro

Reconstructie van de Basilica Ulpia in Rome begonnen

23 november 2021

In Rome zijn de voorbereidende werkzaamheden begonnen om de Basilica Ulpia op het Forum van Trajanus gedeeltelijk te reconstrueren. Enkele ontbrekende gedeeltes worden met moderne technieken gereconstrueerd.

De kostprijs van het project wordt geraamd op 1,5 miljoen euro en de rekening zal worden betaald door de in Oezbekistan geboren Russische zakenman Alisher Usmanov. Hieronder zie je een simulatiebeeld van hoe de basilica er in de toekomst zal uitzien.

Forum Trajanus Basilica Ulpia (3)

Het project werd zeven jaar geleden reeds aangekondigd door de toenmalige burgemeester Ignazio Marino, die destijds ook een campagne opstartte om bij miljonairs en bedrijven fondsen te werven voor grote restauratieprojecten in Rome.

Voor de gedeeltelijke reconstructie van de Basilica Ulpia zal gebruik worden gemaakt van anastylosis, een archeologische term voor een reconstructietechniek waarbij een verwoest gebouw of monument zoveel mogelijk wordt hersteld met gebruikmaking van de originele architectonische elementen.

Bezoekers moeten na de gedeeltelijke reconstructie een beter beeld krijgen van de enorme ruimte die het gebouw destijds innam. Er zal ook een gereconstrueerde architraaf worden geplaatst op de kolommen die al decennia geleden weer werden opgericht. De constructie zal ongeveer 23 m hoog worden.

De werkzaamheden worden uitgevoerd door een aantal bedrijven onder leiding van de Romeinse aannemer Società Appalti Costruzioni (SAC) die de jongste jaren in Rome talrijke grote projecten realiseerde.

Forum Trajanus Basilica Ulpia (17)

Het Forum van Trajanus bestond van west (kant Piazza Venezia) naar oost uit de tempel van Trajanus, twee bibliotheken met daartussen de zuil van Trajanus, de Basilica Ulpia en Piazza del Foro, dat afgesloten was met de boog van Trajanus.

Als we vandaag vanaf de Via dei Fori Imperiali of, nog beter, vanaf de Via Alessandrina, in de richting van de zuil van Trajanus kijken, zien we twee rijen van twaalf heropgerichte zuilen die behoorden tot de voormelde Basilica Ulpia.

Oorspronkelijk waren er vier rijen van telkens 22 zuilen. Je ziet vandaag dus slechts de helft van de oorspronkelijke breedte van de basilica.

De snelle ontwikkeling van Rome had tot gevolg dat op het einde van de eerste eeuw na Chr. het bestuurlijke, politieke, administratieve en juridische centrum van Rome alweer te klein was geworden.

Toen bouwde Trajanus van 106 tot 113 na Chr. zijn forum, een immens complex dat door hem werd ingehuldigd op 1 januari 112, de zuil volgde op 13 mei 113. De Basilica Ulpia werd op dezelfde dag als het forum ingewijd. Het volledige complex zou echter pas in 143 voltooid raken.

Forum Trajanus Basilica Ulpia (7)

Het was het laatste grote forum dat in Rome gebouwd werd. Het werd ontworpen door de beroemde architect Apollodorus van Damascus die ook de thermen van Trajanus bouwde op het terrein van Nero’s Domus Aurea, en de brug over de Donau construeerde. Die zou Trajanus in staat stellen om de Daciërs te verslaan.

Het plein was aan drie zijden omgeven door colonnades. Hier hing een grote fries, waarop de Dacische oorlog stond uitgebeeld. Aan de achterzijde van de basilica bevonden zich een Griekse en een Latijnse bibliotheek.

Daartussen stond de Zuil van Trajanus die vanaf de eerste verdieping van de basilica kon bezichtigd worden. Een vijfde en laatste deel van het Forum, de voormelde Tempel van Trajanus, werd na de dood van de keizer door zijn opvolger Hadrianus toegevoegd.

Forum Trajanus Basilica Ulpia

Ten noorden van het plein bevond zich een enorm administratief-commercieel complex, gekend als de Markten van Trajanus. Dit administratieve complex annex winkelcentrum uit de oudheid werd gelijktijdig met het forum gebouwd, maar hoort daar eigenlijk niet bij.

De ingang van het forum lag aan de verdwenen lichtgebogen oostzijde (kant van het Colosseum), de lange noord- en de zuidzijde hadden elk een exedra, waarvan er nog één zichtbaar is en evenwijdig loopt met de halfronde gevel van de Markten van Trajanus.

Forum Trajanus Basilica Ulpia2

Van dat alles is slechts weinig behouden gebleven, alleen de beroemde zuil van Trajanus is nog steeds prominent aanwezig en ook het marktencomplex zelf is nog behoorlijk bewaard.

De bouw van het Forum van Trajanus werd bekostigd met de buit van de oorlog tegen Dacië, maar de Basilica Ulpia werd door Trajanus uit eigen zak betaald. Ze werd genoemd naar Trajanus’ gens of familieclan Ulpius.

De grote Basilica Ulpia werd onder meer gebruikt voor rechtszittingen en het afkondigen van wetten. Ook vond in een deel van het gebouw het vrijlatingsritueel van slaven plaats en werd er handel gedreven.

Doordat de Basilica Ulpia werd afgebeeld op verschillende Romeinse munten is bekend hoe het gebouw er ongeveer heeft uitgezien. Het was een vijfschepig complex, met aan beide lange zijden een grote apsis. Het gebouw was 176 m lang en 59 m breed. Daarmee was dit destijds de grootste basilica van Rome.

Forum Trajanus Basilica Ulpia (15)

Ter vergelijking: de oppervlakte van de basilica overtrof deze van de Sint-Paulus-buiten-de-Muren die met zijn 120 m op 60 m een stuk kleiner is. Toch blijft het moeilijk om zich vandaag een idee te vormen van de grootsheid van het gebouw.

De centrale ingang lag aan het grote plein en was gebouwd in de vorm van een triomfboog met drie doorgangen. Boven op deze grote centrale doorgang stond een beeldengroep van de keizer in een vierspan, begeleid door twee soldaten of beelden van Victoria.

Op de beide kleinere doorgangen aan weerszijden stond een tweespan geflankeerd door oorlogstrofeeën. De portiek aan de voorzijde had een plat dak waarop beelden van Dacische krijgers stonden.

Het middenschip was twee verdiepingen hoog en voorzien van een galerij die via trappenhuizen bereikt kon worden. Hier hing een groot marmeren fries, waarop gevleugelde overwinningsgodinnen stonden afgebeeld. De vloer was gedecoreerd met een mozaïek van paars- en groengeaderd en geel marmer.

De zuilen van het middenschip waren op de begane grond gemaakt van grijs Egyptisch graniet, op de eerste verdieping van groengeaderd Karystisch marmer. De kleinere zuilen van de zijbeuken waren van Cipollino marmer gemaakt. Alle zuilen waren Korinthisch.

Forum Trajanus Basilica Ulpia (11)

Het middenschip was vermoedelijk van de vloer tot het plafond ongeveer 25 m hoog. Inclusief het dak wordt de totale hoogte van het gebouw geschat op bijna 30 m. Het dak was voorzien van vergulde bronzen dakpannen. De achterzijde van de basilica bestond uit een muur van tufstenen blokken, die het gebouw, dat verder alleen op zuilen steunde, de nodige stevigheid gaven.

De Basilica Ulpia lag een meter hoger dan Piazza del Foro, de aflijning is nog duidelijk te zien. Drie treden van geel marmer voerden naar de ingang, ook daarvan zien we nog enkele stenen.

Het inwendige van de basilica werd door vier zuilenrijen met een totaal van 96 zuilen in vijf schepen verdeeld. De inplanting van de zuilen is nog goed zichtbaar. Boven de zuilen bevond zich nog een verdieping met kleinere zuilen.

De hele vloer was geplaveid met lunamarmer, terwijl het dak uit bronzen platen bestond. In het midden van de vroegere basilica is de oorspronkelijke betegeling nog deels aanwezig. Basreliëfs versierden de hoge kroonlijst boven de fries.

Forum Trajanus Basilica Ulpia1

De basilica had aan beide zijden een halfronde uitbouw of exedra, de noordelijke die zich op de plaats van het huidige restaurant Ulpia bevond, heette ‘atrium libertatis’, de hal van de vrijheid. Hier vond de ceremonie plaats van de vrijlating van slaven.

In deze muur waren vier doorgangen naar het plein achter de basilica waar de Griekse en Romeinse bibliotheek en de zuil van Trajanus stonden. Grote ramen aan de bovenzijde zorgden voor voldoende licht in het gebouw.

In de middeleeuwen werd de Basilica Ulpia, net als het Forum van Trajanus, bijna helemaal afgebroken om de kostbare bouwmaterialen elders te hergebruiken. Een aantal zuilen van het middenschip zijn later opgegraven en op hun oorspronkelijke plaats gereconstrueerd. Het zijn die kolommen die we vandaag zien.

Verspreid op het terrein liggen nog een aantal andere fragmenten van het gebouw. Op deze plek werden ook twee gedeeltelijke standbeelden van Trajanus als generaal en magistraat teruggevonden. Deze worden tentoongesteld in het nabijgelegen Mercati di Traiano Museo dei Fori Imperiali.

Forum Trajanus Basilica Ulpia (6)

Voor de aanleg van het volledige forum moest een complete heuvelrug tussen de Quirinalis en de Capitolinus afgegraven worden. Archeologen hebben lang gezocht naar de plaats waar deze enorme massa grond naartoe gevoerd werd, maar tevergeefs. Men veronderstelt dat er een moeras in de nabijheid van Rome mee drooggelegd werd.

De zuil van Trajanus geeft door zijn hoogte van honderd Romeinse voet, bijna 30 m, precies de hoogte aan van de afgegraven heuvel. Let even op de bomen links van de Torre delle Milizie achter de Markten van Trajanus en vergelijk het hoogteverschil.

Mithraeum Palazzo Barberini weer toegankelijk voor bezoekers

22 november 2021

Vanaf nu zijn bezoekers weer welkom in het mithraeum van Palazzo Barberini. Vorige zaterdag kon het publiek opnieuw kennismaken met deze tempel die in de oudheid bestemd was voor de cultus van de zonnegod Mithras.

Het Mithraïsme was in de eerste eeuwen van onze jaartelling vooral geliefd bij de Romeinse legionairs. De fraaie en goed bewaarde muurschilderingen zijn piekfijn gerestaureerd. Bezoek is voorlopig enkel mogelijk op elke tweede en vierde zaterdag van de maand.

Het mithraeum bevindt zich tussen de achtergevel van Palazzo Barberini en de Via San Nicola da Tolentino. Daarom kreeg het de naam van het zeventiende-eeuwse paleis, dat vandaag een schitterend museum herbergt, de Galleria Nazionale d’Arte Antica a Palazzo Barberini.

De Mithrastempel is een niet zo grote maar goed bewaarde en fascinerende plek die dateert uit de derde eeuw na Chr. Voor de bouw ervan werden eerdere structuren van een gebouw uit de tweede eeuw gebruikt.

Het heiligdom uit de oudheid bestaat uit een hoofdkamer (11,85 m op 6,25 m) met een tongewelf en zijkades (praesepia).

De architecturale typologie en het onderwerp van de muurdecoraties in het ondergrondse gedeelte met het gewelfde plafond zijn vergelijkbaar met die van andere soortgelijke Mithrastempels waarvan je er in Rome nog verschillende kan terugvinden.

De meeste cultusplaatsen werden gebouwd tussen de tweede en de derde eeuw na Chr., een periode dat de zonnecultus van Mithras snel aan belang won en steeds meer verspreid raakte.

MitreoBarberini__1_

De schildering op de achterste wand toont de typische en meest opvallende elementen uit het inwijdingsritueel van de Mithrascultus: het doden en het offeren van de stier door Mithras die wordt geflankeerd door Cautes en Cautopates die de scène bijwonen en verlichten met fakkels.

Het bloed van de stier wordt opgezogen door een hond en een slang terwijl een schorpioen in de testikels van het dier steekt. Bovenaan geven twee gebogen lijnen het hemelgewelf aan, waarbinnen de sterrenbeelden zijn weergegeven.

We zien de personificaties van de zon en de maan en in het midden bevindt zich een god met een leeuwenkop die op de aardbol staat en gewikkeld is in de kronkels van een slang (die de kronkels van de tijd voorstelt, dus de eeuwigheid).

Bovenaan, in de rechter- en linkerhoek, zijn de zon en de maan afgebeeld. Aan de zijkanten van het centrale tafereel bevinden zich tien kleine vierkanten pinakes van variabele grootte op twee verticale banden.

Het zijn schilderingen die belangrijke episodes en heldendaden uit het leven van de zonnegod vertellen en die het heilige verhaal van Mithras uitbeelden.

Het Barberini-mithraeum werd in 1936 ontdekt tijdens de werken voor het Savorgnan di Brazzà-gebouw in de achtertuin van Palazzo Barberini, tussen de Via delle Quattro Fontane en de Via di San Nicola da Tolentino. Het is één van de best bewaarde in Rome.

Vanuit archeologisch oogpunt was de ontdekking van dit heiligdom een zegen omdat ook de versieringen en schilderingen in de tempel bijzonder goed bewaard bleven en de wetenschappers veel te weten kwamen over de mysterieuze Mithrascultus.

Samen met het mithraeum van Santa Prisca is dit het enige geschilderde mithraeum in Rome. Het verschafte belangrijke informatie over de mythologie en het cultusritueel van het Mithraïsme.

Ondanks deze visuele getuigenissen uit het verleden zijn alle mysteries omtrent de geheimzinnige plechtigheden die in deze heiligdommen plaatsvonden nog niet doorgrond of gekend.

Mitreo di Palazzo Barberini
Via delle Quattro Fontane 13
Heropening vanaf 13 november
Elke tweede en vierde zaterdag van de maand
Om 10 uur: individuele bezoeken
Om 11.30 uur: groepen
In december: enkel open op de tweede zaterdag van de maand (11 uur)
De bezoekmogelijkheden voor de daaropvolgende maanden worden later bekendgemaakt
De site is alleen toegankelijk na het boeken van een reservatie met een verplichte rondleiding via Coopculture of telefonisch op het nummer +39 06 399 677 02.

Tickets bestellen

Praktische informatie

Had jij ook graag alle andere foto’s gezien die dit nieuwsbericht illustreren? Dat is voorbehouden aan clubleden van S.P.Q.R. Die konden deze beelden reeds eerder bekijken via hun exclusieve dagelijkse en geïllustreerde nieuwsbrief.

Lees hier hoe je lid kan worden van S.P.Q.R.

Aanmelden als clublid kan je via deze link

Berlusconi wil zich in januari laten verkiezen tot president van Italië

21 november 2021

Reeds in 2008 droomde voormalig premier Silvio Berlusconi (vandaag 85) ervan om president te worden. In 2013 greep hij omwille van allerlei schandalen naast de functie, maar binnenkort krijgt hij opnieuw een – waarschijnlijk laatste – kans.

Begin januari kiezen een verenigde vergadering van de Kamer van Afgevaardigden, de Senaat, aangevuld met 58 vertegenwoordigers van de twintig Italiaanse regio’s een nieuwe president. In Italië is dat eerder een symbolische maar tegelijk ook heel belangrijke en verbindende functie. 

Als de verkiezing niet lukt met een twee derde meerderheid bij de eerste drie stemrondes is een meerderheid van de helft plus één voldoende. Daardoor maakt ook Berlusconi een kans om de komende jaren de nieuwe bewoner van Palazzo Quirinale te worden.

quirinale

De partijen aan de rechterzijde (Berlusconi’s eigen Forza Italia, Lega en Fratelli d’Italia) steunen vermoedelijk de kandidatuur van Berlusconi. Met nog een stuk of vijftig van de ruim duizend stemgerechtigden voor de presidentsverkiezing erbij, zou Berlusconi dan aan een kleine meerderheid kunnen komen.

Op 3 februari eindigt de zevenjarige ambtstermijn van de huidige president Sergio Mattarella (80). In tegenstelling tot zijn voorganger Giorgio Napolitano, die als 90-jarige twee jaar langer op post bleef vanwege de toen heersende politieke onrust, wil Mattarella echt weg. Hij was de jongste maanden ook al actief op zoek naar een nieuwe woning in Rome.

Voormalig premier Matteo Renzi (de vroegere leider van de Partito Democratico richtte in 2019 zijn eigen partij Italia Viva op) liet al weten dat hij Berlusconi misschien wel zou steunen.

Ook een aantal parlementsleden van de MoVimento 5 Stelle (M5S) of Vijfsterrenbeweging zou geneigd zijn om Berlusconi een stem te geven.

Door sommigen wordt de voormalige premier op handen gedragen, anderen gruwen van het idee dat Berlusconi nog eens zou terugkeren op het politieke toneel. In Italië worden zelfs voodoo-popjes van Berlusconi verkocht.

berlusconi_voodoo

Als Berlusconi president zou worden, zal ik me nog meer schamen voor Italië dan ik nu doe, zei de voormalige strafrechter en corruptiebestrijder Piercamillo Davigo deze week op de commerciële televisiezender LA7 toen hem werd gevraagd wat hij vond van het idee dat Berlusconi president van het land wil worden.

Davigo kreeg in talrijke zaken regelmatig met Berlusconi te maken. De toenmalige premier wist zich meestal vrij te pleiten of een schikking te treffen. Toch lopen er ook vandaag nog een aantal rechtszaken tegen hem.

Davigo verklaarde wel dat er formeel geen reden is waarom Berlusconi geen president zou kunnen worden, maar moreel gezien wel. De man is onder meer veroordeeld voor belastingfraude. Hoe kan je burgers dan nog vragen om belasting te betalen? zei Davigo.

vlag_president

Silvio Berlusconi was driemaal premier van Italië: van 27 april 1994 tot 17 januari 1995, van 11 juni 2001 tot 17 mei 2006 en van 8 mei 2008 tot 16 november 2011. Vandaag leidt hij de politieke partij Forza Italia.

Berlusconi slaagde er tijdens zijn drie periodes als premier in om acht wetten door het parlement te krijgen die waren bedoeld om hemzelf, zijn vrienden of zijn bedrijven te beschermen tegen rechtszaken.

Berlusconi is onder meer de oprichter van het media-imperium Mediaset. Zijn greep op de Italiaanse media zorgde vaak voor veel kritiek. Hij behoort met een geschat vermogen van 6 miljard euro tot de rijkste mensen van Italië.